Idealna bombilla — poradnik eksperta

Bombilla to nieodłączny element wyposażenia każdego mateisty. Pokusiłbym się nawet o stwierdzenie, że to druga najważniejsza rzecz po samym suszu. Od biedy można przecież pić yerbę z kubka a nawet szklanki. Ale jeśli nie mamy rurki, będzie to dość żmudna, zwyczajnie niewygodna czynność. Bombilla spełnia dwie ważne funkcje: oddziela fusy od naparu i działa jak słomka. Chociaż całość opiera się na prostych mechanizmach, jej wybór powinien być przemyślany. W dzisiejszym wpisie skupię się na rodzajach bombilli. Zapraszam do lektury!

Trochę historii
Jak zapewne większość z was wie, odkrywcami niezwykłych właściwości ostrokrzewu paragwajskiego byli indianie z plemienia Guaraní. Rdzenna ludność terenów dzisiejszego Paragwaju nie znała metalurgii — tubylcy żuli liście lub sączyli mate przez trzcinowe rurki. Cienkie, puste w środku łodygi suszono i podcinano drążąc w nich prowizoryczne otwory filtrujące. Po konkwiście, zwyczaj picia naparu z ostrokrzewu szybko zakorzenił się wśród Europejczyków. Za sprawą pracujących dla jezuitów rzemieślników, już w XVII wieku upowszechniły się metalowe bombille, podobne do współczesnych. Najczęściej wytwarzano je z mosiądzu i alpaki – stopu miedzi, cynku i niklu zwanego często „nowym srebrem”. W niektórych przypadkach manufakturę podnoszono do rangi dzieła sztuki. Najbogatsi używali rurek ze szlachetnych, drogocennych metali, nierzadko okraszonych kunsztownymi detalami. Obecnie wiele tego typu eksponatów możemy zobaczyć w muzeach w Buenos Aires i Montevideo. Do szerokiej masy odbiorców trafiły zaś bardziej standardowe, bo zrobione z tańszych stopów przyrządy. Taki stan w mniejszym lub większym stopniu utrzymuje się do dziś.

null

Jak pijemy yerba mate w dzisiejszych czasach?
Obecnie yerba mate cieszy się globalnym zainteresowaniem, dlatego odpowiednie akcesoria są dostępne na wyciągnięcie ręki. Sklepy stacjonarne i internetowe (te drugie w szczególności) oferują bardzo zróżnicowany asortyment jeśli chodzi o bombille. Chociaż liczba sprzedawanych modeli jest naprawdę imponująca, opisywanie ich wszystkich nie miałoby większego sensu. Wybierając rurkę dla siebie trzeba po prostu pamiętać o kilku kluczowych parametrach. Należy brać pod uwagę rodzaj i wielkość naszego matero, typ suszu i oczywiście nasze własne preferencje. Przecież najważniejszy jest osobisty komfort!
Pierwszoplanową funkcją bombilli jest filtrowanie, dlatego zaczniemy od omówienia oferowanych produktów pod tym kątem.

Bombille łyżeczkowe
Najpopularniejsze rurki do mate są zakończone sączkiem w kształcie łyżeczki. Sito ma postać bardzo małych, okrągłych dziurek zlokalizowanych na płaskiej powierzchni. Przyznam, że sam najczęściej używam właśnie takiej bombilli. Jest szczególnie godna zainteresowania jeżeli lubicie mocno pylasty susz w urugwajskim stylu. Wtedy z całą pewnością docenicie jej dokładność w filtrowaniu. Z drugiej strony, trzeba pamiętać, że im mniejsze są dziurki, tym większa szansa na ich zatkanie. Na szczęście ostatecznie nie jest to aż tak kłopotliwe, jak mogłoby się wydawać.

null
typowa bombilla łyżeczkowa

Bombille sprężynowe
Kolejna popularna opcja to bombille filtrujące sprężynowo. Te sprawdzą się przede wszystkim w przypadku grubo ciętych mieszanek. Oddzielanie fusów od naparu nie będzie bowiem aż tak dokładne. Znam kilku fanów tego rozwiązania, którzy uważają, że pijąc z takiej bombilli smak naparu nabiera większej głębi. No cóż, to dość odważna teza. Osobiście wydaje mi się mocno naciągana, ale zachęcam do samodzielnego sprawdzenia.

null
bombilla sprężynowa

Bombille cylindrowe
Tego typu bombille to bliscy kuzyni opisanych wyżej sprężynówek. Główka znajdująca się u podnóża ma zamiast dziurek prostopadłe nacięcia. Niektóre z nich mogą być rozkręcane (patrz foto). Sam proces filtrowania odbywa się analogicznie do opisanego wyżej.

null
null
bombilla cylindrowa z odkręcaną główką

Bombille wielokrotnie filtrujące
Jeżeli bardzo dokładne filtrowanie to dla nas priorytet, wybierzmy bombillę wyposażoną w kilka warstw sączących. W tej kategorii spotyka się przede wszystkim urządzenia z podwójnym i potrójnym filtrem. Zewnętrzna część ma drobne dziurki. Kolejna warstwa to z kolei jeden lub dwa filtry sprężynowe lub cylindrowe. Zaletą rozwiązania jest możliwość rozkręcenia całości, co pomaga utrzymać czystość. Jak głosi porzekadło – ideałów nie ma i nawet w tym rozwiązaniu można doszukać się wad. By płyn trafił do naszych ust, jesteśmy zmuszeni do bardzo intensywnego “siorbania”. Problemem dla niektórych będzie też cena. Bombille tego typu potrafią kosztować nawet kilka razy więcej niż podstawowe modele. Okażą się jednak niezastąpione do pylastych mieszanek w typie brazylijskim.

null
null
bombille wielokrotnie filtrujące – przed i po rozebraniu

Z czego wykonane są bombille?
Znając rodzaje i specyfikacje montowanych w bombillach filtrów, możemy przejść do kolejnej istotnej dla mateisty kwestii. Kluczowe znaczenie dla trwałości zakupionego przyrządu będzie mieć materiał, z jakiego został on wykonany. Podstawowy podział wyróżnia rurki drewniane i metalowe. Te pierwsze najczęściej powstają z bambusa i zwykle kosztują mniej niż 10zł. Najczęściej są dosyć atrakcyjne estetycznie, a do tego lekkie i poręczne. Problemem jest ich niska wytrzymałość i tendencja do zapychania się suszem. Zdecydowanie najpopularniejsze są modele metalowe. Ich cenę dyktuje przede wszystkim rodzaj wykorzystanego w produkcji stopu.

Bombille bambusowe
Najtańsze rozwiązanie. Często dodawane jako gratis do zestawów. Niestety dość łatwo się zapychają i są bardzo nietrwałe. Polecam tylko i wyłącznie jeśli chcemy poczuć się jak indianie Guarani setki lat temu 🙂

Bombille niklowane
Wyroby ze stali niklowanej są naprawdę niedrogie. Choć kuszą efektownym blaskiem, już po kilku użyciach pojawi się na nich zielonkawy nalot. Sprawdzą się tylko w wypadku osób pijących mate bardzo sporadycznie.

Bombille ze stali nierdzewnej
Warto inwestować w rurki wykonane z mieszanek nierdzewnych. Producenci określają je też jako “nieutleniające się”, z angielska “stainless steel” lub “INOX”. Takie modele oferuje większość sklepów, a ich cena zaczyna się od około 40-50zł. Jeżeli pijecie mate regularnie, tego typu bombilla to wymóg absolutny.

Bombilla z alpaki
Miłośnicy zwierząt, nie martwcie się! Alpaka to nie tylko sympatyczny ssak z rzędu parzystokopytnych. Określa się tak również wysokiej jakości stop metali przypominający srebro. Bombille wykonane z tego surowca nie rdzewieją, są bardzo trwałe i świetnie prezentują się wizualnie. Będą nas kosztować ponad 70zł, jednak takie urządzenie powinno posłużyć przez kilka lat. Alpaka znana jest także pod nazwą „nowe srebro”.

null
oryginalna bombilla z alpaki

Co jeszcze jest istotne?
Omówiliśmy dwa podstawowe kryteria wyboru bombilli: sposób filtrowania i materiał wykonania. Jest jednak jeszcze kilka szczegółów, o których warto wiedzieć. Na pewno zwróciliście uwagę na charakterystyczne pierścienie otaczające rurkę. Do czego służą? Sprawa jest prosta. Ich zadaniem jest równoważenie temperatury. Gorący napar jest schładzany, natomiast zimne tereré będzie się lekko podgrzewać. Wybierając bombillę dla siebie pamiętajmy też, by zwracać uwagę na jej wymiary i kształt. Musi pasować do używanego przez nas naczynka. Wytrawni koneserzy mate posiadają co najmniej kilka rurek. Używają ich w zależności od rodzaju suszu, matero oraz – a może przede wszystkim – własnego gustu i osobistej wygody. To dość ogólna, lecz jakże ważna konkluzja dzisiejszego tekstu. Najważniejsze, to dokonać takiego wyboru, z którego sami będziemy zadowoleni.

null
rozkręcana bombilla ze specjalnym pierścieniem równoważącym temperaturę

Dodaj komentarz